“జస్టిస్ బాగ్చి నేతృత్వంలోని ధర్మాసనం “నిరసనకారులపై జరిగిన ఘటనలను తేలికగా తీసుకోం” అని తేల్చిచెప్పడం రక్షక భటుల నిరంకుశత్వానికి లభించిన తొలి చెంపపెట్టు. ఏకంగా సుప్రీంకోర్టు పరిసరాల్లోనూ సెక్షన్ 144 (బీఎన్ఎస్ఎస్ 163) విధించి, విధులకు హాజరయ్యే న్యాయవాదులను సైతం భయభ్రాంతులకు గురిచేయడం యంత్రాంగాల నియంత్రణ లేని అధికార దాహానికి అద్దం పడుతోంది. కోర్టు తక్షణమే స్పందించి చట్టవిరుద్ధ నిర్బంధాలపై పూర్తి స్థాయి నివేదిక కోరడం, సేవలను పునరుద్ధరించాలని సూచించడం రాజ్యాంగ పరిరక్షణలో న్యాయవ్యవస్థ ప్రాధాన్యతను మరోసారి చాటిచెప్పింది..”
వెంక గారి భూమయ్య సీనియర్ జర్నలిస్ట్ విశ్లేషణ 9848559863
దేశ రాజధాని దిల్లీ సుల్తానుల ఏలుబడిలోనో, లేక బ్రిటిషు దొరల అణచివేత పాలనలోనో లేదు; అది రాజ్యాంగబద్ధంగా ఏర్పడిన స్వతంత్ర భారత ప్రజాస్వామ్యంలో ఉందనే ప్రాథమిక నిజాన్ని నేటి పాలకులు పూర్తిగా మరచిపోయినట్లున్నారు. సమకాలీన భారత రాజకీయ యవనికపై చోటుచేసుకుంటున్న పరిణామాలు, ప్రత్యేకించి దేశ రాజధాని దిల్లీ వీధుల్లో విరుచుకుపడుతున్న ఆంక్షల పర్వం స్వతంత్ర భారతదేశ చరిత్రలోనే అత్యంత హేయమైన, చీకటి అధ్యాయాన్ని ఆవిష్కరిస్తున్నాయి. గతంలో ఇందిరా గాంధీ స్వయంకృతాపరాధంతో దేశంపై రుద్దిన ఎమర్జెన్సీ కాలపు నల్లటి రోజులను, నేడు ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ నేతృత్వంలోని కేంద్ర ప్రభుత్వం పునరావృతం చేస్తోందనడంలో ఎలాంటి సందేహం లేదు. నాటి ఇందిరమ్మ నిరంకుశత్వానికి, నేటి మోదీ సర్కార్ అణచివేత ధోరణికి మధ్య ఎలాంటి తేడా లేకపోగా, మరింత ఆధునిక సాంకేతిక రూపాలతో పౌర హక్కుల గొంతును దారుణంగా నలిపివేస్తున్నారు.
భావప్రకటన స్వేచ్ఛపై ఉక్కుపాదం – భద్రత ముసుగులో పిరికిపంద చర్యలు
శాంతియుతంగా నిరసన తెలిపే పౌరులను, హక్కుల ప్రచారకర్తలను, రాజ్యాంగాన్ని రక్షించాల్సిన న్యాయవాదులను వారి నివాసాల నుంచే దొంగల్లా అదుపులోకి తీసుకోవడం ఏ రకమైన ప్రజాస్వామ్య సంప్రదాయం? ‘శాంతిభద్రతల పరిరక్షణ’ అనే బూటకపు సాకు చూపి, ప్రజలు తమ నిరసనను వ్యక్తం చేయకుండా ముందస్తు నిర్బంధాలు చేపట్టడం ప్రభుత్వ అధికార గర్వానికి, నిరంకుశత్వానికి పరాకాష్ట. రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 19 పౌరులకు ప్రసాదించిన ప్రాథమిక భావప్రకటన స్వేచ్ఛను, శాంతియుతంగా సమావేశమయ్యే హక్కును కాగితాలకే పరిమితం చేస్తూ, పోలీసు యంత్రాంగాన్ని సొంత అజెండా కోసం వాడుకోవడం అత్యంత గర్హనీయం. జంతర్ మంతర్ వంటి నిర్దేశిత నిరసన ప్రాంతాలకు కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న నివాసాల్లోకి చొరబడి అరెస్టులు చేయడం ప్రభుత్వ భయానికి స్పష్టమైన నిదర్శనం. ప్రజాస్వామ్యంలో నిరసన తెలిపే గొంతుకలను భద్రతా కారణాల ముసుగులో తొక్కిపెట్టాలని చూడటం పాలకులు తమ బలహీనతను బయటపెట్టుకోవడమే తప్ప మరొకటి కాదు.
డిజిటల్ నిర్బంధం..నయా శతాబ్దపు పశుబలం
ఒకప్పుడు వార్తాపత్రికల ముద్రణను నిలిపివేసి, ప్రసార సాధనాలపై సెన్సార్షిప్ విధించి సమాచార రవాణాను ఆపేసిన నిర్బంధ ధోరణిని నేడు ‘డిజిటల్ బంద్’ రూపంలో కొత్తగా అమలు చేస్తున్నారు. జన్పథ్, కర్తవ్యపథ్ వంటి కీలక ప్రాంతాల్లో ఇంటర్నెట్ సేవలను అర్ధాంతరంగా నిలిపివేయడం, నగరంలోని దాదాపు 57 ప్రధాన మెట్రో స్టేషన్లను ఏకపక్షంగా మూసివేసి లక్షలాది మంది సామాన్య ప్రజల నిత్యజీవితాన్ని స్తంభింపజేయడం పాలకుల పశుబలానికి నిదర్శనం. విమర్శలను ఎదుర్కొనే ధైర్యం లేక, ప్రభుత్వం చేతికి మట్టి అంటుతుందనే భయంతో నగరంలో డిజిటల్ కమ్యూనికేషన్ను స్తంభింపజేయడం కేవలం సమాచారాన్ని నిలిపివేయడం కాదు; పౌరుల జీవనోపాధిని, స్వేచ్ఛాయుత జీవనాన్ని బందీ చేయడమే. ఆధునిక యుగంలో ఇంటర్నెట్ ఆపివేయడం పౌరుల ప్రాథమిక సమాచార హక్కుపై పాలకుల సర్జికల్ స్ట్రైక్ లాంటిది.
ఈ రకమైన విచక్షణారహిత అణచివేత వైఖరిపై దేశ అత్యున్నత న్యాయస్థానం స్పందించిన తీరు ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది. జస్టిస్ బాగ్చి నేతృత్వంలోని ధర్మాసనం “నిరసనకారులపై జరిగిన ఘటనలను తేలికగా తీసుకోం” అని తేల్చిచెప్పడం రక్షక భటుల నిరంకుశత్వానికి లభించిన తొలి చెంపపెట్టు. ఏకంగా సుప్రీంకోర్టు పరిసరాల్లోనూ సెక్షన్ 144 (బీఎన్ఎస్ఎస్ 163) విధించి, విధులకు హాజరయ్యే న్యాయవాదులను సైతం భయభ్రాంతులకు గురిచేయడం యంత్రాంగాల నియంత్రణ లేని అధికార దాహానికి అద్దం పడుతోంది. కోర్టు తక్షణమే స్పందించి చట్టవిరుద్ధ నిర్బంధాలపై పూర్తి స్థాయి నివేదిక కోరడం, సేవలను పునరుద్ధరించాలని సూచించడం రాజ్యాంగ పరిరక్షణలో న్యాయవ్యవస్థ ప్రాధాన్యతను మరోసారి చాటిచెప్పింది.
దిల్లీ పీఠం నుండి వీధుల వరకు..చరిత్ర పునరావృతం తథ్యం!
“దిల్లీ పీఠం నుండి దిల్లీ వీధుల వరకు” సాగుతున్న ఈ ఘర్షణ కేవలం రెండు వర్గాల మధ్య పోరాటం కాదు; ఇది నిరంకుశత్వానికి, ప్రజాస్వామ్య స్ఫూర్తికి మధ్య జరుగుతున్న చారిత్రక యుద్ధం. అధికార పీఠంపై కూర్చున్న ప్రధాని మోదీ ప్రభుత్వం ఏ రకమైన అణచివేత వైఖరిని అవలంబిస్తోందో, అదే దిల్లీ వీధుల్లో సామాన్య పౌరుల తీవ్ర నిరసనల రూపంలో బట్టబయలవుతోంది. గతంలో 1974లో ఇందిరా గాంధీ తన అధికార మదంతో పౌర హక్కులను తొక్కిపట్టినప్పుడు, ఇదే దిల్లీ వీధుల నుంచి ఎగిసిపడిన ప్రజాస్వామ్య తిరుగుబాటు ఆమె సింహాసనాన్ని ఎలా కూకటివేళ్లతో కూల్చివేసిందో మోదీ సర్కార్ చరిత్ర పుటలు తిరగేసి చూసుకోవాలి. పౌరుల సహనానికి కూడా సరిహద్దులు ఉంటాయని పాలకులు గుర్తించాలి.
రాజ్యాంగబద్ధంగా ఏర్పడిన ప్రభుత్వాలు తాత్కాలికం, కానీ ప్రజలు మరియు వారికి రాజ్యాంగం ఇచ్చిన ప్రాథమిక హక్కులు శాశ్వతం. ప్రజాస్వామ్యాన్ని రక్షించాల్సింది పోయి, రక్షణ వ్యవస్థలను ఆయుధాలుగా మార్చుకుని పౌరులను భయభ్రాంతులకు గురిచేసే ఏ ప్రభుత్వమూ చరిత్రలో శాశ్వతంగా నిలవలేదు. అధికార గర్వంతో విర్రవీగుతూ పౌర సమాజం గొంతు నొక్కే ప్రయత్నాలు చేస్తే, దేశప్రజలు తగిన గుణపాఠం చెప్పే రోజులు దగ్గరలోనే ఉన్నాయి. ఇప్పటికైనా అప్రకటిత ఎమర్జెన్సీ వైఖరిని వీడి, పౌరుల రాజ్యాంగ హక్కులను పునరుద్ధరించకపోతే—చరిత్ర ఇందిరా గాంధీని ఎలా క్షమించలేదో, నేటి పాలకులను కూడా అదే బోనులో నిలబెడుతుంది!