” భారతదేశమనే ఈ బృహత్తర, రంగుల మొజాయిక్ను చూసినప్పుడు, ప్రతి ఒక్కరినీ సమానంగా ఉండమని బలవంతం చేస్తే దేశం విచ్ఛిన్నమవుతుందని వారికి అర్థమైంది. అందుకే, వారు మనకు భారత లౌకికవాదం రూపంలో ఒక ప్రత్యేకమైన బహుమతిని ఇచ్చారు. పాశ్చాత్య దేశాలలో, లౌకికవాదం అంటే ప్రభుత్వం మతానికి పూర్తిగా దూరంగా ఉండటం. కానీ భారతదేశంలో, లౌకికవాదం అంటే సర్వ ధర్మ సమభావం. అంటే రాజ్యం ప్రతి ఒక్క విశ్వాసానికి సమాన గౌరవం, సమాన రక్షణ కల్పించడం. ఆర్టికల్స్ 25 నుండి 28 వరకు, మన రాజ్యాంగం మీరు ఎంచుకున్న ఏ మతాన్నైనా అనుసరించే ప్రాథమిక హక్కుకు హామీ ఇస్తుంది. ఇది ప్రభుత్వం తటస్థంగా ఉండేలా చూస్తుంది, అంటే ఏ ఒక్క మతం కూడా ఇతరులపై ఆధిపత్యం చెలాయించడానికి అనుమతించబడదు. ఈ చట్టం దేవాలయం, మసీదు, చర్చి మరియు గురుద్వారాలను సమానంగా ఆదుకునే ఒక బృహత్ గొడుగును సృష్టించి, మనందరినీ ‘భారతీయులు’ అనే ఒకే గర్వించదగిన గుర్తింపు కింద ఏకం చేస్తుంది..”
(మద్రాస్ హైకోర్టులో న్యాయమూర్తి)
పాఠ్యపుస్తకంలో భారతదేశపు ‘భిన్నత్వంలో ఏకత్వం’ గురించి చదవడానికి, దానిని మన పాదాల కింద అనుభూతి చెందడానికి చాలా తేడా ఉంది. ఇటీవల, నేను, నా భార్య తమిళనాడులో రెండు రోజులపాటు పర్యటించాము. మైళ్ళకొద్దీ సుదూర ప్రయాణం కాకపోయినా, మన దేశాన్ని చూసే విధానాన్ని అది పూర్తిగా మార్చేసింది. కేవలం నలభై ఎనిమిది గంటల్లో, భారతదేశపు ఆధ్యాత్మిక వైవిధ్యపు నడిబొడ్డు గుండా మేము నడిచాం. ఎన్నో విభిన్న విశ్వాసాలు గల ఈ భూమి ఒకే ఉమ్మడి సంస్కృతి కింద ఎలా కలిసి జీవించగలుతున్నదో అర్థంచేసుకున్నాం. ఉత్సాహభరితమైన, ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో తమిళనాడులోని పవిత్ర స్థలాల సందర్శనకు మా ప్రయాణం ప్రారంభమైంది. మా మొదటి మజిలీ ప్రసిద్ధ పళని మురుగన్ ఆలయం, ఇది మురుగన్ భగవానుడి ఆరు పవిత్ర నివాసాలలో ఒకటి. ఇక్కడ, జపాలు, ఎత్తైన ఆలయ గోపురాల మధ్య, మీరు ఒక శక్తివంతమైన, పురుషోచిత ఆధ్యాత్మిక శక్తిని అనుభూతి చెందుతారు. కానీ భారతీయ సంస్కృతి గొప్పతనం ఏమిటంటే, అది ఒక కథలోని ఒక కోణంతో ఎప్పుడూ ఆగదు. అదే మధ్యాహ్నం, మేము అత్యంత శక్తివంతమైన, రక్షణగా నిలిచే, ప్రేమమూర్తి అయిన స్త్రీ దేవతకు అంకితం చేసిన సమయపురం మరియమ్మన్ ఆలయాన్ని సందర్శించాం.
ఒక ఆలయం నుండి మరొక ఆలయానికి మారడం పూర్తిగా సహజంగా అనిపించినా, అది మాకు ఒక అందమైన విషయాన్ని గ్రహించేలా చేసింది. ఆధునిక ప్రపంచం లింగ సమానత్వంపై చర్చించడం ప్రారంభించడానికి చాలా కాలం ముందే, మన ప్రాచీన సంప్రదాయాలు దాన్ని ఆచరించాయి. భారతీయ ఆధ్యాత్మికత దృష్టిలో, దైవిక శక్తులు సమతుల్యంగా ఉంటాయి. దేవుడు ఒకేసారి తండ్రి, తల్లి, యోధుడు రక్షకుడు అనే ఈ భావనల మధ్య సామాన్య ప్రజలుగా, మనం అలవోకగా సంచరిస్తూ, దైవిక ప్రపంచంలో లింగభేదం పట్ల ఒక అందమైన తటస్థత ప్రదర్శిస్తాం.
మేం మతం సరిహద్దులు దాటి శతాబ్దాల నాటి ముస్లిం సూఫీ పుణ్యక్షేత్రమైన నాగూర్ దర్గాకు వెళ్ళాము. అక్కడ మల్లెపూల, అగరబత్తుల మధురమైన సువాసన గాలిలో నిండిపోయింది. కేవలం ముస్లింలే కాకుండా, అన్ని మతాల ప్రజలు ప్రార్థనలో తలవంచి ఉండటాన్ని మేము చూశాము. అక్కడి నుండి, మేము నేరుగా వేలన్కన్ని చర్చి, ‘అవర్ లేడీ ఆఫ్ గుడ్ హెల్త్ బసిలికా’కు వెళ్ళాము. వర్జిన్ మేరీ విగ్రహాలు సాంప్రదాయ చీరలతో అందంగా అలంకరించబడి ఉండటంతో, ఈ అద్భుతమైన క్రైస్తవ పుణ్యక్షేత్రం మాకు ఎంతో ఆత్మీయంగా అనిపించింది. అది క్రైస్తవ విశ్వాసానికి, భారతీయ సంప్రదాయానికి ఒక పరిపూర్ణ సమ్మేళనం.
ఈ రెండు రోజులలో ఏ సమయంలోనూ మేం కఠినమైన చట్రాల్లో కట్టుబడి ఉన్నట్లు భావించలేదు. ముస్లింల పుణ్య క్షేత్రానికి వెళ్లినప్పుడు హిందువులమని గానీ, క్రైస్తవ చర్చిలో బయటివారమని గానీ మాకు ఎప్పుడూ అనిపించలేదు. మేం కేవలం ఆ ప్రశాంతతను ఆస్వాదిస్తున్న ఇద్దరు యాత్రికులము మాత్రమే. ప్రార్థన భాషలు సంస్కృతం నుండి అరబిక్కు, ఆపై తమిళానికి మారాయి, కానీ మానవ భావోద్వేగం మాత్రం కేవలం చేతులు జోడించడం, ఆశతో నిండిన హృదయం అనే సాధారణ చర్యను మాత్రమే ప్రదర్శించింది. అది ప్రతిచోటా సరిగ్గా అలాగే ఉంది.
ఈ శాంతియుత, సంఘర్షణ రహిత జీవితం యాదృచ్ఛికం కాదు. ఇది మన దేశాన్ని నిర్మించిన ప్రజలు రూపొందించిన ఒక అద్భుత సృష్టి. పూర్తిగా పునరుత్తేజం పొంది ఇంటికి తిరిగి వచ్చిన నేను, ఈ సామరస్యం ఎందుకంత అద్భుతంగా పనిచేస్తుందని ఆలోచించడం మొదలుపెట్టాను. దీనికి సమాధానం నేరుగా భారత రాజ్యాంగంలోనూ, మహాత్మా గాంధీ, డాక్టర్ బి.ఆర్. అంబేద్కర్, జవహర్లాల్ నెహ్రూ వంటి మన వ్యవస్థాపక పితామహుల అద్భుతమైన దూరదృష్టిలోనూ ఉంది.
భారతదేశమనే ఈ బృహత్తర, రంగుల మొజాయిక్ను చూసినప్పుడు, ప్రతి ఒక్కరినీ సమానంగా ఉండమని బలవంతం చేస్తే దేశం విచ్ఛిన్నమవుతుందని వారికి అర్థమైంది. అందుకే, వారు మనకు భారత లౌకికవాదం రూపంలో ఒక ప్రత్యేకమైన బహుమతిని ఇచ్చారు. పాశ్చాత్య దేశాలలో, లౌకికవాదం అంటే ప్రభుత్వం మతానికి పూర్తిగా దూరంగా ఉండటం. కానీ భారతదేశంలో, లౌకికవాదం అంటే సర్వ ధర్మ సమభావం. అంటే రాజ్యం ప్రతి ఒక్క విశ్వాసానికి సమాన గౌరవం, సమాన రక్షణ కల్పించడం. ఆర్టికల్స్ 25 నుండి 28 వరకు, మన రాజ్యాంగం మీరు ఎంచుకున్న ఏ మతాన్నైనా అనుసరించే ప్రాథమిక హక్కుకు హామీ ఇస్తుంది. ఇది ప్రభుత్వం తటస్థంగా ఉండేలా చూస్తుంది, అంటే ఏ ఒక్క మతం కూడా ఇతరులపై ఆధిపత్యం చెలాయించడానికి అనుమతించబడదు. ఈ చట్టం దేవాలయం, మసీదు, చర్చి మరియు గురుద్వారాలను సమానంగా ఆదుకునే ఒక బృహత్ గొడుగును సృష్టించి, మనందరినీ ‘భారతీయులు’ అనే ఒకే గర్వించదగిన గుర్తింపు కింద ఏకం చేస్తుంది.
చట్టాలు శక్తివంతమైనవే, కానీ అవి ఒక్కటే భారతదేశ ఆత్మను కాపాడలేవు. దానికి మనలాంటి సామాన్య పౌరుల సహకారం అవసరం. మనం అన్ని మతాల పట్ల తటస్థంగా ఉంటూ, వాటి సౌందర్యాన్ని ఆస్వాదించినప్పుడే సామరస్యం నిలుస్తుంది. తటస్థంగా ఉండటం అంటే మీ సొంత విశ్వాసాన్ని పట్టించుకోవడం మానేయడం కాదు. దాని అర్థం, మరొకరి విశ్వాసాన్ని కోపంతో లేదా అనుమానంతో చూడటానికి నిరాకరించడం. నాగూర్లో తలవంచడం లేదా వేలన్కన్నిలో ప్రార్థన చేయడం మిమ్మల్ని తక్కువ హిందువుగానో, ముస్లింగానో, క్రైస్తవుడిగానో చేయదని, నిజానికి అది మిమ్మల్ని మరింత ఉత్తమ మానవునిగా చేస్తుందని అర్థం చేసుకోవడం.
భారతదేశం ఒక గొప్ప సంగీత ఆర్కెస్ట్రా లాంటిది. ప్రతి ఒక్క వాద్యం ఒకే స్వరంలో వాయించడానికి ప్రయత్నిస్తే, సంగీతం నాశనమవుతుంది. వేణువు, డ్రమ్ములు, చర్చి గంటలు అన్నీ కలిసి తమదైన ప్రత్యేక శబ్దాలను పలికించి ఒక అద్భుతమైన గీతాన్ని సృష్టించినప్పుడే అసలైన సౌందర్యం వస్తుంది.
మా యాత్ర నుండి మేము లోతైన జ్ఞానోదయంతో తిరిగి వచ్చాము. సరిహద్దులు, రాజకీయాలు, గుర్తింపుల కోసం ప్రజలు నిరంతరం పోరాడుతున్న ప్రపంచంలో, విభిన్న వర్గాలు సంపూర్ణ శాంతితో కలిసి జీవించగలవనడానికి భారతదేశం ఒక సజీవ సాక్ష్యంగా నిలుస్తుంది. మా రెండు రోజుల ప్రయాణం, మన దేశ హృదయం నిజంగా ఎంత విశాలమైనదో, ఉదారమైనదో, అందమైనదో అనే విషయాన్ని సున్నితంగా గుర్తుచేసింది. మన రాజ్యాంగంలో లిఖించబడిన లౌకిక విలువలను మనం పరిరక్షించినంత కాలం, మన పొరుగువారి విశ్వాసాలను పక్షపాతంతో కాకుండా గౌరవంతో చూసినంత కాలం, ఈ గొప్ప దేశం భిన్నత్వంలో ఏకత్వానికి గర్వించదగిన, అప్రతిహతమైన ఉదాహరణగా ఎల్లప్పుడూ నిలుస్తుంది.
