నాలుగో ఆర్థిక వ్యవస్థగా నవోదయం!

ప్రపంచ ఆర్థిక చరిత్రలో సువర్ణాక్షరాలతో లిఖించదగ్గ ఒక మైలురాయిని మనం దాటాం. మే 2025 నాటికే, మనదేశం జపాన్‌ను అధిగమించి, ప్రపంచంలో నాలుగో అతిపెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థగా అవతరించింది! ఇది కేవలం ఒక అంకె కాదు, మన దేశ ప్రగతికి, మన ప్రజల నిరంతర కృషికి, మోదీ ప్రభుత్వ పటిష్టమైన విధానాలకు లభించిన అరుదైన గౌరవం. నీతి ఆయోగ్ సీఈఓ బి.వి.ఆర్. సుబ్రహ్మణ్యం స్వయంగా అంతర్జాతీయ ద్రవ్య నిధి  డేటాను ఉటంకిస్తూ ఈ శుభవార్తను తెలియజేశారు. ప్రస్తుతం ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థల జాబితాను చూస్తే, అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు, చైనా, జర్మనీ తర్వాత మన భారతదేశం నాలుగో స్థానంలో నిలబడటం నిజంగా గర్వకారణం. గతంలో ఐదో స్థానంలో ఉన్న మనం, సుమారు $4.19 లక్షల కోట్ల డాలర్లు (సుమారుగా ₹35,600 కోట్ల రూపాయలు) నుంచి 4.39 లక్షల కోట్ల డాలర్ల స్థూల జాతీయోత్పత్తి  తో జపాన్‌ను వెనక్కి నెట్టగలిగాం. ఈ పరిణామం మన దేశం ఎంత వేగంగా పురోగమిస్తోందో, ప్రపంచ ఆర్థిక శక్తిగా ఎంత బలంగా ఎదుగుతోందో స్పష్టం చేస్తోంది.

స్వాతంత్ర్యం వచ్చినప్పుడు, మన భారతదేశం వ్యవసాయ ఆధారిత, తక్కువ ఆదాయ ఆర్థిక వ్యవస్థగా ఉండేది. ప్రణాళికాబద్ధమైన ఆర్థిక విధానాలు, ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల ప్రాబల్యం, ‘లైసెన్స్ రాజ్’ వంటివి తొలి దశాబ్దాల్లో వృద్ధిని కొంత పరిమితం చేశాయి. అయితే, ముఖ్యంగా గత దశాబ్దంలో మనం స్థిరంగా అధిక వృద్ధి రేట్లను నమోదు చేస్తూ వచ్చాం. ఈ అద్భుతమైన ఆర్థిక వృద్ధికి అనేక అంశాలు దోహదపడ్డాయి. వాటిని కాస్త లోతుగా పరిశీలిద్దాం.

మన దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు వెన్నెముకగా నిలిచింది సేవల రంగం. సమాచార సాంకేతికత , ఐటీ ఆధారిత సేవలు, ఆర్థిక సేవలు, టెలికమ్యూనికేషన్స్ వంటివి అద్భుతమైన వృద్ధిని నమోదు చేశాయి. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా మన ఐటీ నిపుణులు తమ సత్తా చాటుతున్నారు. అంతేకాదు, యూనిఫైడ్ పేమెంట్స్ ఇంటర్‌ఫేస్  వంటి ఆవిష్కరణలతో డిజిటల్ చెల్లింపులలో మనం ప్రపంచ నాయకులుగా మారాం. ఫిన్‌టెక్ స్టార్టప్‌లు, సరసమైన డేటా ధరలు, విస్తృతమైన మొబైల్ నెట్‌వర్క్ ఇవన్నీ డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థకు బలమైన పునాదిని వేశాయి. పర్యాటకం, ఆరోగ్య సంరక్షణ, విద్య వంటి ఇతర సేవలు కూడా గణనీయంగా పుంజుకుంటున్నాయి.

కేవలం సేవల రంగానికే పరిమితం కాకుండా, “మేక్ ఇన్ ఇండియా”, “ఆత్మనిర్భర్ భారత్” వంటి కార్యక్రమాలు దేశీయ తయారీని ప్రోత్సహిస్తున్నాయి. ఉత్పత్తి ఆధారిత ప్రోత్సాహక పథకాలు  మొబైల్ ఫోన్లు, ఫార్మాస్యూటికల్స్, ఆటోమొబైల్స్, ఎలక్ట్రానిక్స్ వంటి కీలక రంగాలలో దేశీయ ఉత్పత్తిని గణనీయంగా పెంచాయి. ఇది దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించడమే కాకుండా, భారతదేశాన్ని ప్రపంచ సరఫరా గొలుసులో ఒక ముఖ్యమైన భాగంగా మార్చుతోంది. ఇప్పటికీ మన జనాభాలో అధిక భాగం వ్యవసాయంపైనే ఆధారపడి ఉంది. దేశ ఆహార భద్రతకు ఈ రంగం కీలకం. సాంకేతిక పరిజ్ఞానం వినియోగం, మెరుగైన నీటిపారుదల, పంటల వైవిధ్యీకరణ ద్వారా రైతుల ఆదాయాన్ని పెంచే ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి. ఫుడ్ ప్రాసెసింగ్ పరిశ్రమ వృద్ధికి కూడా అపారమైన అవకాశాలున్నాయి.

140 కోట్లకు పైగా జనాభా, పెరుగుతున్న పట్టణీకరణ, అధికమవుతున్న ఆదాయాలతో, భారతదేశం ఒక పెద్ద వినియోగ మార్కెట్‌గా ఆవిర్భవించింది. మన దేశ జనాభాలో ఎక్కువ భాగం యువతే కావడంతో, వారి ఆకాంక్షలు, వినియోగపు అలవాట్లు ఆర్థిక వృద్ధిని నడిపిస్తున్నాయి. ఇది మన దేశానికి లభించిన జనాభా ప్రయోజనం. స్థిరమైన ఆర్థిక వాతావరణం, ప్రభుత్వ సంస్కరణలు, ఇంత పెద్ద మార్కెట్ కారణంగా భారతదేశం విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడులను నిరంతరం ఆకర్షిస్తోంది.

రహదారులు, రైల్వేలు, పోర్టులు, విమానాశ్రయాలు వంటి మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధికి ప్రభుత్వం చేస్తున్న భారీ వ్యయం ప్రైవేటు పెట్టుబడులకు కూడా అనుకూల వాతావరణం కల్పిస్తోంది. ఆధార్, డిజీలాకర్ వంటి డిజిటల్ పబ్లిక్ ఇన్‌ఫ్రాస్ట్రక్చర్ (ఇండియా స్టాక్) ఆర్థిక కార్యకలాపాలను సులభతరం చేసింది, పారదర్శకతను పెంచింది, ఆర్థిక చేరికను ప్రోత్సహించింది. గ్రామీణ ప్రాంతాలకు కూడా ఇంటర్నెట్ సౌకర్యం విస్తరిస్తుండటంతో డిజిటల్ సేవలకు డిమాండ్ పెరుగుతోంది.

వస్తు సేవల పన్ను పరోక్ష పన్నుల వ్యవస్థను ఏకీకృతం చేసి, “ఒకే దేశం, ఒకే మార్కెట్” లక్ష్యానికి దోహదపడింది. దివాలా స్మృతి వంటి సంస్కరణలు రుణ సంస్కృతిని మెరుగుపరిచాయి. “ఈజ్ ఆఫ్ డూయింగ్ బిజినెస్”లో మనం సాధించిన పురోగతి వ్యాపార ప్రక్రియలను సులభతరం చేసింది. గత కొన్నేళ్లుగా కొనసాగుతున్న రాజకీయ స్థిరత్వం కూడా ఆర్థిక ప్రణాళికలు, సంస్కరణల అమలుకు ఎంతో తోడ్పడింది. ఈ అన్ని అంశాల సమ్మేళనమే మన భారతదేశాన్ని ప్రపంచ ఆర్థిక యవనికపై ఈ స్థాయిలో నిలబెట్టింది.

మన ప్రగతి ఇక్కడితో ఆగిపోదు! భారతదేశం రాబోయే 2.5 నుండి 3 సంవత్సరాలలో జర్మనీని అధిగమించి ప్రపంచంలో మూడో అతిపెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థగా అవతరించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఐఎంఎఫ్ అంచనాల ప్రకారం, భారతదేశం రాబోయే సంవత్సరాల్లో కూడా ప్రపంచంలో అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థగా కొనసాగుతుందని భావిస్తున్నారు. 2025లో 6.2%, 2026లో 6.3% వృద్ధి రేటును నమోదు చేయవచ్చని అంచనాలున్నాయి. జపాన్ ఆర్థిక వ్యవస్థ దశాబ్దాలుగా స్తబ్దుగా ఉండటం, వృద్ధాప్య జనాభా వంటి కారణాల వల్ల మనం దాన్ని అధిగమించగలిగాం. జర్మనీ ప్రధానంగా తయారీ, ఎగుమతులపై ఆధారపడిన ఆర్థిక వ్యవస్థ. మన దేశీయ మార్కెట్ బలం, సేవల రంగం వృద్ధి, తయారీ రంగాన్ని బలోపేతం చేసుకోవడం ద్వారా మనం ఈ లక్ష్యాన్ని సాధించగలం.

నిస్సందేహంగా, ఈ ప్రగతి ప్రస్థానంలో భారతదేశం కొన్ని సవాళ్లను కూడా ఎదుర్కోవాల్సి ఉంది. వీటిని అధిగమించడం ద్వారానే మూడో ర్యాంకును సుస్థిరం చేసుకోగలం. ఆదాయ అసమానతలు, పేదరికం ఇప్పటికీ ముఖ్యమైన సమస్యలుగా ఉన్నాయి. ఆర్థిక వృద్ధి ఫలాలు సమాజంలోని అన్ని వర్గాలకు సమానంగా చేరడం ముఖ్యం. ముఖ్యంగా యువతలో నిరుద్యోగిత ఒక సవాలుగా మిగిలింది. పెరుగుతున్న శ్రామిక శక్తికి తగినన్ని నాణ్యమైన ఉద్యోగ అవకాశాలు కల్పించాల్సిన అవసరం ఉంది. వ్యవసాయ రంగం ఇప్పటికీ తక్కువ ఉత్పాదకత, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావం వంటి సమస్యలతో సతమతమవుతోంది. దీన్ని మరింత బలోపేతం చేయాలి. అభివృద్ధి జరుగుతున్నప్పటికీ, పెరుగుతున్న అవసరాలకు తగినట్లుగా మౌలిక సదుపాయాలను మరింత మెరుగుపరచాల్సి ఉంది. ద్రవ్యోల్బణాన్ని అదుపులో ఉంచుతూ, ద్రవ్యలోటును తగ్గించుకోవడం ఆర్థిక స్థిరత్వానికి కీలకం. అంతేకాకుండా, అధిక జీడీపీ వృద్ధి ఉన్నప్పటికీ, మానవ అభివృద్ధి సూచిక లో భారతదేశం ర్యాంకు మెరుగుపడాల్సిన అవసరం ఉంది. విద్య, ఆరోగ్యం, జీవన ప్రమాణాలలో అసమానతలు కొనసాగుతున్నాయి. సమ్మిళిత వృద్ధి సాధించాలంటే ఈ సూచికలను మెరుగుపరచడం అత్యవసరం. ఆర్థిక వృద్ధి పర్యావరణానికి హాని కలిగించకుండా చూసుకోవడం, పునరుత్పాదక ఇంధన వనరుల వైపు మళ్లడం, వాతావరణ మార్పుల ప్రభావాలను తగ్గించడం వంటి పర్యావరణ పరిరక్షణ అంశాలు కూడా చాలా ముఖ్యం.

ప్రపంచంలో నాలుగో అతిపెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థగా భారతదేశం అవతరించడం నిస్సందేహంగా ఒక చారిత్రాత్మక ఘట్టం. ఇది దేశం అపారమైన సామర్థ్యానికి, మన ప్రజల అకుంఠిత కృషికి, ప్రభుత్వ విధానాల సానుకూల ప్రభావానికి నిదర్శనం. ఆర్థికంగా బలపడటం ద్వారా, జి20, క్వాడ్, బ్రిక్స్ వంటి అంతర్జాతీయ వేదికలపై మన వాణి మరియు పలుకుబడి పెరుగుతోంది. “విశ్వగురు” పాత్ర పోషించే దిశగా మనం అడుగులు వేస్తున్నాం. స్వాతంత్ర్యం వచ్చి 100 సంవత్సరాలు పూర్తయ్యే 2047 నాటికి “వికసిత భారత్” (అభివృద్ధి చెందిన దేశం) గా మారాలనేది మన లక్ష్యం. ఈ ప్రగతిని సమ్మిళితంగా, సుస్థిరంగా మార్చడం, ఎదురవుతున్న సవాళ్లను సమర్థవంతంగా పరిష్కరించడం ద్వారా మాత్రమే భారతదేశం తన పూర్తి సామర్థ్యాన్ని ఆవిష్కరించి, ప్రపంచ యవనికపై ఒక అగ్రగామి శక్తిగా నిలదొక్కుకోగలదు. మనం ఈ సవాళ్లను అధిగమించి, మరింత ఉన్నత శిఖరాలను అధిరోహించగలమని ఆశిద్దాం. ఇది మనందరి కల, మనందరి కృషి.