అమెరికా తో వాణిజ్య ఒప్పందం

భారత్-అమెరికా వాణిజ్య ఒప్పందంపై వినిపిస్తున్న రాజకీయ విమర్శలను విశ్లేషిస్తే, ప్రధానంగా రెండు భిన్నమైన వాదనలు కనిపిస్తున్నాయి. ప్రతిపక్షాలు మరియు కొందరు ఆర్థిక విశ్లేషకులు ఈ ఒప్పందం వల్ల భారత్ స్వయంప్రతిపత్తి దెబ్బతింటుందని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తుండగా, ప్రభుత్వం దీనిని ఒక మాస్టర్ స్ట్రోక్‌గా అభివర్ణిస్తోంది.

‘అమెరికా ఫస్ట్’ విధానానికి లొంగిపోవడమేనా అన్న సందేహం కలుగుతున్నది అమెరికా నుంచి వొచ్చే వస్తువులపై సుంకాలను సున్నా శాతానికి తగ్గించడం ద్వారా భారతీయ చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలు (MSMEs) దెబ్బతింటాయి. అమెరికా ఉత్పత్తులు చౌకగా లభించడం వల్ల ‘మేక్ ఇన్ ఇండియా’ లక్ష్యం నీరుగారిపోయే ప్రమాదముంది రాబోయే కొన్నేళ్లలో అమెరికా నుండి 500 బిలియన్ డాలర్ల విలువైన వస్తువులను కొనుగోలు చేస్తామన్న హామీపై తీవ్ర చర్చ జరుగుతోంది. ఇంత భారీ మొత్తంలో దిగుమతులు చేసుకోవడం వల్ల భారత విదేశీ మారక నిల్వలపై భారం పడుతుందని, ఇది భారత్‌ను అమెరికాపై అతిగా ఆధారపడేలా చేస్తుందని కొందరు విశ్లేషకులు హెచ్చరిస్తున్నారు రష్యా చమురుపై ఉన్న అదనపు జరిమానా సుంకాన్ని అమెరికా రద్దు చేయడం ఒక విజయంగా కనిపిస్తున్నప్పటికీ, దీని వెనుక రష్యాతో భారత్ బంధాన్ని బలహీనపరిచే అమెరికా వ్యూహం ఉందని విమర్శకులు భావిస్తున్నారు. భవిష్యత్తులో రష్యా నుండి మనం ఎంతవరకు చమురు కొనవచ్చనే దానిపై అమెరికా పరోక్షంగా నియంత్రణ సాధించడం గమనార్హం.

అమెరికా నుండి వ్యవసాయ ఉత్పత్తులు, ముఖ్యంగా పాడి పరిశ్రమ ఉత్పత్తులు మరియు కోడి మాంసం వంటివి తక్కువ సుంకంతో భారత్‌లోకి వొస్తే, స్థానిక రైతుల పరిస్థితి ఏమిటనేది ప్రధాన ప్రశ్న. భారతీయ రైతుల ప్రయోజనాలను పణంగా పెట్టి ఈ ఒప్పందం చేసుకున్నారనే ఆరోపణలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి. భారత్-అమెరికా వాణిజ్య ఒప్పందంలో వ్యవసాయ రంగం అత్యంత సున్నితమైన మరియు కీలకమైన అంశం. భారతదేశంలో మెజారిటీ జనాభా వ్యవసాయంపై ఆధారపడి ఉన్నందున, అమెరికా నుంచి వొచ్చే వ్యవసాయ ఉత్పత్తులపై సుంకాలు తగ్గించడం వల్ల కలిగే పరిణామాలు ఆసక్తికరంగా మారనున్నాయి . అమెరికా తన వ్యవసాయ ఉత్పత్తుల కోసం భారత్ వంటి భారీ మార్కెట్ కావాలని ఎప్పటినుంచో కోరుతోంది.

అమెరికా నుంచి చౌకగా పాల ఉత్పత్తులు, చీజ్, బటర్ వంటివి వొస్తే భారతీయ సహకార సంఘాలు (అమూల్ వంటివి) మరియు పాడి రైతులకు గట్టి పోటీ ఎదురయ్యే అవకాశం ఉంది. అమెరికా నుంచి కోడి మాంసం (ముఖ్యంగా చికెన్ లెగ్స్) తక్కువ ధరకే అందుబాటులోకి వొచ్చే అవకాశం ఉంది. ఇది స్థానిక పౌల్ట్రీ రైతుల ఆదాయంపై ప్రభావం పడుతుంది. కాలిఫోర్నియా బాదం, వాల్‌నట్స్, మరియు ఆపిల్స్ వంటి వాటిపై సుంకాలు తగ్గడం వల్ల భారతీయ వినియోగదారులకు ఇవి తక్కువ ధరకు లభిస్తాయి.

భారతీయ రైతులకు ఎగుమతుల ద్వారా లభించే అవకాశాల పై పరిశీలిస్తే అమెరికా మార్కెట్లో భారతీయ బాస్మతీ బియ్యం, టీ, కాఫీ మరియు సుగంధ ద్రవ్యాలకు గిరాకీ పెరగనుంది. అమెరికాలో సేంద్రీయ ఆహార పదార్థాలకు మంచి ధర లభిస్తుంది. ఈ ఒప్పందం ద్వారా భారతీయ సేంద్రీయ రైతులకు నేరుగా అమెరికా మార్కెట్లకు ప్రాధాన్యత లభిస్తుంది. ఈ ఒప్పందంలో భాగంగా వ్యవసాయ రంగంలో అత్యాధునిక అమెరికన్ సాంకేతికతను భారత్‌కు అందించే అవకాశం ఉంది: అమెరికా సహకారంతో మెరుగైన శీతలీకరణ గిడ్డంగులను నిర్మించడం ద్వారా పంట కోత తర్వాత జరిగే నష్టాలను తగ్గించవొచ్చు. డ్రోన్లు, ఏ ఐ మరియు డేటా అనలిటిక్స్ ద్వారా ఉత్పాదకతను పెంచే సాంకేతికత భారతీయ రైతులకు అందుబాటులోకి రావొచ్చు.

భారత ప్రభుత్వం తన దేశీయ రైతుల ప్రయోజనాలను కాపాడుకోవడానికి ‘సేఫ్‌గార్డ్ మెకానిజం’ (Safeguard Mechanism) అనే నిబంధనను ఈ ఒప్పందంలో చేర్చినట్లు తెలుస్తోంది. అంటే, అమెరికా నుండి దిగుమతులు ఒక్కసారిగా పెరిగి స్థానిక రైతులు దెబ్బతింటే, వెంటనే సుంకాలను మళ్లీ పెంచే అధికారం భారత్‌కు ఉంటుంది. అయితే, గ్లోబల్ మార్కెట్‌లో పోటీ పడాలంటే భారతీయ వ్యవసాయం కూడా మరింత ఆధునీకరించబడాల్సిన అవసరం ఉంది. ఏ దేశానికైనా వాణిజ్య ఒప్పందాలు అనేవి “గివ్ అండ్ టేక్” (ఇవ్వడం మరియు తీసుకోవడం) పద్ధతిలో సాగుతాయి. రాజకీయ విమర్శలు ఎక్కువగా స్థానిక ప్రయోజనాల చుట్టూ తిరుగుతుండగా, ప్రభుత్వం మాత్రం దీర్ఘకాలిక భౌగోళిక-రాజకీయ ప్రయోజనాలుగా పేర్కొంటుంది.