Take a fresh look at your lifestyle.

నేడు రాజ్యాంగ దినోత్సవం

రాజ్యాంగ సదుపాయాలు, ఆశయాలు.. ఏడు దశాబ్దాలలో సవరణలు

డాక్టర్‌ ‌బి.ఆర్‌ అం‌బేద్కర్‌ ‌గారి 125వ జయంతి సందర్భంగా 2015 సంవత్సరంలో భారతప్రభుత్వం నవంబర్‌ 26‌వ తేదీని రాజ్యాంగ దినోత్సవంగా జరుపుకోవాలని గజిట్‌ ‌నోటిఫికేషన్‌ ‌ద్వారా ప్రకటించింది. గతంలో దీనిని జాతీయ లా దినోత్సవంగా జరుపుకున్నాం.1949 నవంబర్‌ 26‌న రాజ్యాంగాన్ని రాజ్యాంగ సభ ఆమోదించి, స్వీకరించిన సందర్భంగా ప్రతి సంవత్సరం నవంబరు 26న రాజ్యాంగ దినోత్సవంగా జరుపుకోవాలని ఆ సందర్భంగా డా.బి.ఆర్‌ అం‌బేద్కర్‌ ‌గారి ఆలోచన విధానాలు వ్యాప్తి చేయుటకు, రాజ్యాంగ ప్రాముఖ్యతను తెలియపరచుటకు పాఠశాలల్లో, కళాశాలల్లో, ప్రభుత్వ కార్యాలయాల్లో వేడుకలు నిర్వహిచాలని పేర్కొన్నారు. గడిచిన ఏడు దశాబ్దాలుగా మన రాజ్యాంగం మనకు ఏ సదుపాయాలు కల్పించింది, రాజ్యాంగ ఆశయాల సాధనలో ఎదుర్కొన్న సవాళ్లు, వాటి పరిష్కారాలు, ఆ సందర్భంగా పార్లమెంటుకు న్యాయవ్యవస్థకు మధ్యన ఎదురైన ఘర్షణలను ఈ సందర్భంగా విశ్లేషించుకుందాం.

భవిష్యత్తులో ప్రజల కోరికమేరకు తెలంగాణ వంటి ప్రత్యేక రాష్ట్రాన్ని ఏర్పాటు చేయుటకు 3వ ప్రకరణ ద్వారా రాజ్యాంగం మనకు అవకాశం కల్పించింది. వందల సంవత్సరాలుగా ఎటువంటి హక్కులు లేకుండా జీవనం గడుపుతున్న ప్రజానీకానికి ప్రాథమిక హక్కులను కల్పిస్తూ, అసమానతలను ఛేదిస్తూ, సమానత్వపు హక్కు ద్వారా వివక్షతను నిషేధిస్తూ, సమాన అవకాశాలు కల్పిస్తూ, అంటరాని తనాన్ని రాజ్యాంగం నిషేధించింది. భావ ప్రకటనకు అవకాశం ఇస్తూ , దోపిడి నుంచి రక్షణ కల్పిస్తుంది. దేశంలోని మైనారిటీలకు పూర్తి మత స్వేచ్ఛను కల్పిస్తూ, విభిన్న సంస్కృతులు గల భారతదేశంలో వారి వారి సంస్కృతి, ఆచారాలను రక్షించుటకు అవకాశం కల్పించింది. ప్రాథమిక హక్కుల రక్షణకై కోర్టులను ఆశ్రయించే హక్కును కూడా రాజ్యాంగం ప్రసాదించింది. ప్రభుత్వాలకు బాధ్యతలు గుర్తు చేస్తూ ఆదేశ సూత్రాల రూపంలో వివిధ వర్గాలను ఆదుకోవాలని రాజ్యాంగం పేర్కొంది. కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ఏర్పాటు, అధికారాల పంపిణీ, కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ-విధులు, సర్వ స్వతంత్ర న్యాయ వ్యవస్థ, స్వతంత్ర ఎన్నికల వ్యవస్థలను పేర్కొంటూ ప్రజాస్వామ్య విజయానికి సోపానాలు ఏర్పరిచింది.

రాజ్యాంగ ఆశయాలను అమలు చేయడంలో కొన్ని సవాళ్లను కూడా ఎదుర్కోవలసి వచ్చింది. భారతదేశంలో అసమానతలకు కారణం అసమాన భూపంపిణీ అని భావించిన భారత ప్రభుత్వం భూ సంస్కరణలను అమలు చేసింది. భూ సంస్కరణలపై వాక్‌ ‌స్వాతంత్రంపై, వ్యక్తి వ్యాపార హక్కులపై కొన్ని నియంత్రణల కోసం మొదటి రాజ్యాంగ సవరణ చేయాల్సి వచ్చింది. దేశంలో భాషా ప్రయుక్త రాష్ట్రాల కోసం ఉద్యమాలు ఎగిసిపడ్డాయి. 7వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా భాషా ప్రయుక్త రాష్ట్రాలకు అవకాశం కల్పించింది. ప్రభుత్వాలు ప్రజా ప్రయోజనాల కోసం చేస్తున్న పనులపై వ్యక్తులు కోర్టును ఆశ్రయించడం, కోర్టులు రాజ్యాంగం ప్రకారం రక్షణ కల్పిస్తూ పార్లమెంట్‌ ‌చట్టాలను కొట్టివేయడంతో న్యాయస్థానాలకు, పార్లమెంట్‌కు ఘర్షణ ఏర్పడింది. సుప్రీంకోర్టు గోలక్‌ ‌నాథ్‌ ‌కేసులో పార్లమెంట్‌కు రాజ్యాంగాన్ని సవరించే హక్కు లేదని తన ఆధిక్యతను చాటుకుంది. పార్లమెంట్‌ 24‌వ రాజ్యాంగ సవరణ చేయడం ద్వారా రాజ్యాంగంలోని ఏభాగాన్నైపా మార్పు చేసే అధికారం ఉందని పేర్కొంటూ న్యాయస్థానాలపై ఆధిపత్యం చూపింది. కానీ కేషవానంద భారతి కేసుద్వారా పార్లమెంట్‌ ‌రాజ్యాంగంలోని ఏ భాగమైన మార్చవచ్చు కానీ రాజ్యాంగ మౌలిక స్వరూపాన్ని మార్చకూడదని పేర్కొంది. రాజ్యాంగ ఆశయమైన  సమానత్వం కోసం 26వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా రాజభరణాలను ప్రభుత్వం రద్దు చేసింది.

రాజ్యాంగ సవరణ చట్టంలోని అత్యంత ముఖ్యమైంది 42వ రాజ్యాంగ సవరణ. ఈ సవరణ ద్వారా నలభై ఒక్క ప్రకరణలను, 7వ షెడ్యూలును మార్చుతూ, 15 ప్రకరణలను, రెండు భాగాలను, ప్రవేశికను సైతం మార్పులు చేసి సామ్యవాద, లౌకిక అనే పదాలను చేర్చడం జరిగింది. అందువల్ల 42వ రాజ్యాంగ సవరణను మినీ రాజ్యాంగంగా పేర్కొనవచ్చు. ఈ సవరణ ద్వారానే ప్రాథమిక విధులు చేర్చుతూ, న్యాయసమీక్ష అధికారాన్ని తొలగించడం ద్వారా పార్లమెంట్‌ ‌న్యాయస్థానాలపై పై చెయ్యి సాధించే ప్రయత్నం చేసింది. కానీ 43వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా తిరిగి న్యాయ సమీక్ష అధికారాన్ని న్యాయస్థానాలకు కల్పించారు. అసమానతలకు కారణమైన ఆస్తిహక్కు 44వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా రద్దు చేస్తూ చట్టబద్ద హక్కుగా గుర్తించడం జరిగింది. ఎమర్జెన్సీకి కారణమైన ‘ప్రధానమంత్రి సిఫారసు’  అనే పదాన్ని మార్చి ప్రధానమంత్రి ఏకపక్ష నిర్ణయం కాకుండా ‘క్యాబినెట్‌ ‌నిర్ణయం’ ఉండాలని రాజ్యాంగం పేర్కొంది. పార్టీ ఫిరాయింపుల ద్వారా ప్రభుత్వాలను కూల్చే ప్రయత్నాలను నిరోధించుటకు 52వ రాజ్యాంగ సవరణ ద్వారా పార్టీ ఫిరాయింపుల నిరోధక చట్టాన్ని చేయడం జరిగింది. గ్రామీణ స్థానిక సంస్థలకు, పట్టణ స్థానిక సంస్థలకు రాజ్యాంగ బద్ధతను కల్పించి, వాటికి జీవం పోసింది. తరతరాలుగా వెనుకబడిన ఎస్సీ ఎస్టీలకు రిజర్వేషన్లలో స్పష్టత, ప్రమోషన్లలో రిజర్వేషన్ల కోసం 81, 82, 85 సవరణల ద్వారా అవకాశం కల్పించింది. సంపూర్ణ అక్షరాస్యత కోసం విద్యను ప్రాథమిక హక్కుగా మార్చి సంపూర్ణ అక్షరాస్యత సాధించే ప్రయత్నం చేస్తుంది. దేశంలోని ప్రైవేట్‌ ‌విద్యా సంస్థల్లో కూడా రిజర్వేషన్ల అమలును రాజ్యాంగం 93వ సవరణ ద్వారా చట్టబద్ధం చేసింది. వెనుకబడిన తరగతుల కమిషన్‌కు(ఓబీసీ) జాతీయ హోదా 102వ సవరణ చట్టం ద్వారా కల్పించింది. అయితే మహిళలకు 33 శాతం చట్టసభల్లో రిజర్వేషన్ల కొరకు 108వ రాజ్యాంగ సవరణ బిల్లు ఇప్పటికీ చట్ట రూపం దాల్చక పోవడం శోచనీయం. ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల ప్రైవేటికరణ వల్ల వెనకబడిన తరగతులకు సామాజిక న్యాయం అందకుండా పోతుంది.

ఉన్నత విద్యా సంస్థల ప్రైవేటికరణ వల్ల సామాజిక న్యాయ భావజాలం బలహీనపడుతుంది. పూర్వ కాలము నుంచి అణచివేయబడిన షెడ్యూల్‌ ‌కులాల, షెడ్యూల్‌ ‌జాతుల, వెనుకబడిన వర్గాల మాదిరి ఉన్నత వర్గాలను రక్షణ తరగతుల్లో చేర్చడం రాజ్యాంగ స్ఫూర్తికి విరుద్ధం. జమ్మూ కాశ్మీరు పునర్విభజన చట్టం, సిటిజెన్షిప్‌ అమెండ్‌మెంట్‌ ‌బిల్లు లాంటి అంశాలు వివాదాస్పదం అవుతున్నాయి. మొత్తంగా రాజ్యాంగ సవరణలో, రాజ్యాంగ ఆశయ సాధనాలు ఉన్నాయి, రాజ్యాంగ ఆశయాలను నీరుగార్చిన సందర్భాలు ఉన్నాయి. కొన్నిసార్లు న్యాయవ్యవస్థకు, పార్లమెంటుకు వివాదాలు ఏర్పడ్డాయి. కేశవానంద భారతి కేసు తీర్పు ప్రకారం రాజ్యాంగాన్ని మన అవసరాల కొరకు మార్చుకునే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ దాని మౌలిక స్వరూపాన్ని మార్చరాదనే తీర్పుకు అందరం కట్టుబడి ఉండాల్సిన విషయాన్ని గుర్తించాలి. అప్పుడే డా.బి ఆర్‌ అం‌బేద్కర్‌ ‌గారి ఆలోచన విధానాలను, రాజ్యాంగ ఆశయాలను కొనసాగించి, సాధించినవాళ్ళం అవుతాము.
జుర్రు నారాయణ యాదవ్‌
‌టి టి యు జిల్లా అధ్యక్షులు
మహబూబ్నగర్‌జి
9494019270.

Leave a Reply