Take a fresh look at your lifestyle.

1971వ సంవత్సరపు భారత – పాకిస్తాన్‌ ‌యుద్ధం లాంగ్‌వాలా విజయం

“1971 ఇం‌డో-పాకిస్తాన్‌ ‌యుద్ధంలో భారతదేశం సాధించిన విజయాన్ని జ్ఞాపకార్థం ప్రతి సంవత్సరం డిసెంబర్‌ 16 ‌న విజయ్‌ ‌దివాస్‌ ‌జరుపుకుంటారు. ఈ యుద్ధం బంగ్లాదేశ్‌ (అప్పటి తూర్పు పాకిస్తాన్‌) ‌విముక్తికి దారితీసింది
1971 యుద్ధం డిసెంబర్‌ 3‌న ప్రారంభమై 13 రోజులు కొనసాగింది. పాకిస్తాన్‌ ‌భారత సాయుధ దళాలకు లొంగిపోయిన ఈ యుద్ధం డిసెంబర్‌ 16 ‌న అధికారికంగా ముగిసింది. డిసెంబర్‌ 16, 1971 ‌న, పాకిస్తాన్‌ ఆర్మీ చీఫ్‌ ‌జనరల్‌ •• ‌ఖాన్‌ ‌నియాజీ 93,000 మంది సైనికులతో పాటు భారత సైన్యం మరియు బంగ్లాదేశ్‌ ‌ముక్తి బాహిని యొక్క మిత్రరాజ్యాల దళాలకు లొంగిపోయారు. ఈ రోజును విజయ్‌ ‌దివాస్‌ ‌లేదా విజయ దినంగా జరుపుకుంటారు.”

భారత్‌-‌పాకి స్తాన్‌ ‌ల మధ్య అతి పెద్ద యుద్ధం 19 71లో జరిగింది. ఈ యుద్ధంలో బంగ్లాదేశ్‌ ‌విమోచన ప్రధాన అంశంగా నిలిచింది. డిసెంబరు 3, 1971 సాయంత్రం మొదల యిన యుద్ధం డిసెంబరు 16, 1971 తేదీన పాకిస్తాన్‌ ఓటమితో ముగిసింది. ఈ యుద్ధంలో భారత సైన్యం, బంగ్లాదేశ్‌ ‌సైన్యం కలసి కట్టుగా పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యంతో పొరాడటం విశేషం.

1971వ సంవత్సరపు భారత-పాకిస్తాన్‌ ‌యుద్ధం, భారత దేశం, పాకిస్తాన్‌ ‌మధ్య జరిగిన ఒక సైనిక ఘర్షణ. డిసెంబరు 3, 1971న 11 భారతీయ వాయుసేనకు సంబంధించిన విమాన స్థావరాల పై పాకిస్తాన్‌ ‌చేసిన అనుమాన ప్రేరిత దాడిని, ఆపరేషన్‌ ‌చెంఘిజాన్‌ అని పరిగణిస్తారు. ఈ అనుమాన ప్రేరిత దాడి యుద్ధానికి మొదలుగా నిలిచింది. 13 రోజులు మాత్రమే నడిచిన ఈ యుద్ధాన్ని చరిత్రలోని అతి తక్కువ కాలం జరిగిన యుద్ధాలలో ఒకటిగా గుర్తిస్తారు. యుద్ధం జరుగుతున్న సమయంలో, భారత, పాకిస్తానీ బలగాలు, తూర్పు, పడమటి దిశలలో ఘర్షణ పడ్డారు. తూర్పు కమాండ్‌ ‌కు చెందిన పాకిస్తానీ సైనిక బలగాలు లొంగుబాటు పత్రంపై సంతకాలు చేసాక, యుద్ధం ప్రభావవంతంగా అంతమయ్యింది. ఈనాటి వరకూ కూడా, బహిరంగ లొంగుబాటులలో ఇది మొదటిదీ బహుశా ఆఖరుదీ కూడా.  1971 డిసెంబరు 16నాటి లొంగుబాటు తరువాత, తూర్పు పాకిస్తాన్‌, ‌స్వతంత్ర బంగ్లాదేశ్‌ ‌గా విడిపోయింది. తూర్పు పాకిస్తాన్‌కు స్వాతంత్య్రం వచ్చిన సమయంలో తూర్పు పాకిస్తాన్లో ఉన్న సుమారు 97,368 పశ్చిమ పాకిస్తానీ వాసులను, భారతదేశము యుద్ధ ఖైదీలు గా అదుపులోకి తీసుకుంది. అందులో 79,700 మంది పాక్‌ ‌సైన్యానికి చెందిన సైనికులు, పారామిలిటరి సిబ్బంది  మరో 12,500 మంది నాగరికులు  ఉన్నారు.

బంగ్లాదేశ్‌ ‌విముక్తి పోరాటం సాంప్రదాయికంగా ఆధిక్యత ప్రదర్శించే పశ్చిమ పాకిస్తానీయులకూ, సంఖ్యాపరంగా ఆధిక్యంలో ఉన్న తూర్పు పాకిస్తానీయులకు మధ్య జరిగిన పోరాటం బంగ్లాదేశ్‌ ‌విముక్తి పోరాటం, 1970వ సంవత్సరపు పాకిస్తాన్‌ ఎన్నికల తరువాత రాజుకుంది. ఈ ఎన్నికలలో, తూర్పు పాకిస్తానీ అవామీ లీగ్‌ ‌తూర్పు పాకిస్తాన్లో, 169 సీట్లలో, 167 సీట్లు గెలుచుకుని 313 సీట్లుగల మజ్లిస్‌-ఎ-‌షూరా (పాకిస్తాన్‌ ‌యొక్క పార్లమెంట్‌) ‌లో స్వల్ప ఆధిక్యతను పొందింది. అవామీ లీగ్‌ ‌నాయకుడు షేక్‌ ‌ముజీబుర్‌ ‌రహ్మాన్‌ ‌పాకిస్తాన్‌ ‌రాష్ట్రపతికి ఆరు సూత్రాలను సమర్పించి ప్రభుత్వం స్థాపించే హక్కుని కోరాడు. పాకిస్తాన్‌ ‌పీపుల్స్ ‌పార్టీకి చెందిన జుల్ఫికర్‌ అలీ భుట్టో, పాకిస్తాన్‌ ‌ప్రభుత్వం పై అధికారాన్ని ముజీబుర్కు బదిలీ చేయడానికి నిరాకరించడంతో, రాష్ట్రపతి యాహ్యా ఖాన్‌ ‌పశ్చిమ పాకిస్తానీల ఆధిక్యతలో ఉన్న సైన్య నిరసనను అణచివేయడానికి పిలిచాడు.
నిరసనకారుల యొక్క సామూహిక అరెస్టులు మొదలయ్యాయి, అంతేకాక, తూర్పు పాకిస్తానీ సైనికులనీ, పోలీసులను నిరాయుధులను చేసే ప్రయత్నాలు జరిగాయి. అనేక రోజులపాటు కొనసాగిన దాడులు, సహాయ నిరాకరణోద్యమాల తరువాత, పాకిస్తానీ సైన్యము 1971 మార్చి 25న ఢాకాపై విరుచుకుపడింది. అవామీ లీగ్‌ ‌నామరూపాల్లేకుండా పోయింది, చాలామంది సభ్యులు భారతదేశానికి పారిపోయారు. ముజీబ్ను 25-1971 మార్చి 26వ నాటి రాత్రి 1-30 ప్రాంతంలో నిర్బంధంలోకి తీసుకుని (1971 మార్చి 29నాటి రేడియో పాకిస్తాన్‌ ‌యొక్క వార్తల ప్రకారం)పశ్చిమ పాకిస్తాన్కు తరలించారు.తూర్పు పాకిస్తాన్‌ ‌నాయకులను అణచివేయడానికి యాహ్యా ఖాన్‌ ‌మిలిటరీని రంగంలోకి దింపినపుడు తూర్పు పాకిస్తాన్‌ ‌లో నిరసనలు తెలియజేస్తూ పెద్ద ఎత్తున బందులు జరిగాయి. అవన్నీ అణిచివేస్తూ మార్చి 25, 1971 న ఢాకాను మిలిటరీ స్వాధీన పరచుకొంది.

లాంగ్‌వాలా విజయం: యుద్ధం ప్రారంభమయిన రెండు రోజులకే 2000-3000 మంది పాకిస్తాన్‌ ‌సైనికులు 60 యుద్ధ ట్యాంకులతో చీకటిలో రాజస్తాన్‌ ‌లోని లాంగ్‌వాలా చెక్‌పోస్ట్‌ను సమీపించారు. అక్కడ ఉన్న చెక్‌పోస్ట్ అధికారి అయిన ధరం వీర్‌ ఇది తెలుసుకొని తమ బెటాలియన్‌ ‌హెడ్‌ ‌క్వార్టర్స్‌కు ఈ విషయాన్ని తెలిపి వెంటనే సైన్యం, ఆయుధాలు పంపమని కోరాడు. అంత తక్కువ వ్యవధిలో అవి సమకూర్చడం కష్టమని జవాబు వచ్చినా వీర్‌ ‌తన దగ్గర ఉన్న కేవలం 120 సైనికులు, అతి కొద్ది ఆయుధాలతో పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యాన్ని ఎదుర్కొనడానికి సిద్దమయ్యాడు. సూర్యోదయం అయ్యేవరకు దాదాపు రెండు గంటలపాటు ధరం వీర్‌ ‌తన సైన్యంతో పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యాన్ని నిలువరించగలిగాడు. భారత యుద్ధ విమానాలకు రాత్రి పూట యుద్ధం చేసే సదుపాయాలు లేకపోవడంతో అవి సూర్యోదయం వరకు వేచి ఉండి, ఆ తరువాత పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యం పైన బాంబుల వర్షం కురిపించి మధ్యాహ్నానికల్లా పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యాన్ని చిన్నాభిన్నం చేసి భారత్‌కు మొదటి విజయాన్ని అందించాయి.అందరి అంచనాలను తలకిందులుగా చేస్తూ భారత నావికా దళం కరాచీ పోర్ట్ ‌పైన మెరుపుదాడి చేసి యుద్ధ నౌకలను ధ్వంసం చేసింది. బంగాళాఖాతంలో జల ప్రాంతాలన్నింటినీ ఇండియన్‌ ‌నేవీ తన ఆధీనంలోకి తెచ్చుకుంది. మరో వైపు భారత వైమానిక దళం దాదాపు 4000 యుద్ధ వాహనాలతో పాకిస్తాన్‌ ఎయిర్‌ ‌ఫొర్స్‌ను ధ్వంసం చేసింది. భారతసైన్యం ముందు నిలువలేక పాకిస్తాన్‌ ‌కేవలం 15 రోజుల్లో, అంటే డిసెంబరు 16 న లొంగిపోయింది. మరుసటిరోజు భారత్‌ ‌కాల్పుల విరమణ ప్రకటించింది.

ఈ యుద్ధం వల్ల బంగ్లాదేశ్‌ ‌కు స్వాతంత్య్రం లభించింది. పాకిస్తాన్‌ అధ్యక్షుడు అయిన యహ్యా ఖాన్‌ ‌రాజీనామా చేసాడు. ముజీబుర్‌ ‌రెహ్మాన్‌ ‌తిరిగి బంగ్లాదేశ్‌కు వెళ్ళి అధికారం చేపట్టాడు. దాదాపు 3,843 భారత సైనికులు మృతి చెందగా 9,851 మంది క్షతగాత్రులయ్యారు. పాకిస్తాన్‌ ‌తనకున్న నేవీలో సగభాగం, ఎయిర్‌ ‌ఫోర్స్‌లో పాతిక, దాదాపు మూడొంతుల సైన్యాన్ని నష్టపోయింది. 90,000 పాకిస్తాన్‌ ‌దేశస్తులు యుద్ధఖైదీలుగా పట్టుబడ్డారు.
తూర్పు పాకిస్తానులో ప్రాణాలు పోగొట్టుకున్నవారి సంఖ్య ఇదమిత్థంగా తెలీదు. పదిలక్షల నుండి ముప్పైలక్షల వరకు మరణించి ఉంటారని ఆర్‌.‌జె. రమ్మెల్‌ అం‌చనా వేసాడు.  ఇతర అంచనాల ప్రకారం ఈ సంఖ్య 300,000 వరకు ఉండవచ్చు. డిసెంబరు 14 న ఓటమి అంచున ఉండగా, పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యం, స్థానిక సహచరులతో కలిసి, ఒక పద్ధతి ప్రకారం పెద్ద సంఖ్యలో బెంగాలీ డాక్టర్లు, ఉపాధ్యాయులు, మేధావులను హతమార్చింది.  మేధావి వర్గానికి చెందిన హిందూ మైనారిటీలపై జరిగిన ఊచకోతలో భాగమే ఇది. తిరుగుబాటు చెయ్యగలరని భావించిన విద్యార్థులు, యువకులు కూడా ఈ దాడులకు గురయ్యారు.
మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం తరువాత జరిగిన అతిపెద్ద సైనిక లొంగుబాటు ఈ యుద్ధంలోనే సంభవించింది. యుద్ధనేరాలకు గాను 200 మంది ఖైదీలను విచారించాలని తొలుత భారత్‌ ‌భావించినప్పటికీ, సంధికి చొరవ తీసుకొనే దిశగా ఖైదీలందరినీ విడుదల చేసేందుకు అంగీకరించింది. ఆ మరుసటి సంవత్సరంలో కుదర్చుకున్న సిమ్లా ఒప్పందంతో యుద్ధంలో తాను గెల్చుకున్న 15,000 చ.కి.మీ పైచిలుకు పాకిస్తాన్‌ ‌భూభాగాన్ని భారత్‌ ‌తిరిగి పాకిస్తానుకు ఇచ్చివేసింది. పొరుగు దేశాలను ఆక్రమించుకొనే ఉద్దేశం లేదన్న సూచనగాను, పాకిస్తానుతో చిరకాల శాంతిని నెలకొల్పేందుకుగానూ భారత్‌ ఈ ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది.
1971 ఇండో-పాకిస్తాన్‌ ‌యుద్ధంలో భారతదేశం సాధించిన విజయాన్ని జ్ఞాపకార్థం ప్రతి సంవత్సరం డిసెంబర్‌ 16 ‌న విజయ్‌ ‌దివాస్‌ ‌జరుపుకుంటారు. ఈ యుద్ధం బంగ్లాదేశ్‌ (అప్పటి తూర్పు పాకిస్తాన్‌) ‌విముక్తికి దారితీసింది.

1971 యుద్ధం డిసెంబర్‌ 3‌న ప్రారంభమై 13 రోజులు కొనసాగింది. పాకిస్తాన్‌ ‌భారత సాయుధ దళాలకు లొంగిపోయిన ఈ యుద్ధం డిసెంబర్‌ 16 ‌న అధికారికంగా ముగిసింది. డిసెంబర్‌ 16, 1971 ‌న, పాకిస్తాన్‌ ఆర్మీ చీఫ్‌ ‌జనరల్‌ •• ‌ఖాన్‌ ‌నియాజీ 93,000 మంది సైనికులతో పాటు భారత సైన్యం మరియు బంగ్లాదేశ్‌ ‌ముక్తి బాహిని యొక్క మిత్రరాజ్యాల దళాలకు లొంగిపోయారు. ఈ రోజును విజయ్‌ ‌దివాస్‌ ‌లేదా విజయ దినంగా జరుపుకుంటారు. ప్రాణాలను అర్పించిన సైనికులకు భారత్‌ ఈ ‌రోజు నివాళి అర్పించింది.భారత సైన్యం యొక్క శౌర్యం మరియు ధైర్యాన్ని ప్రశంసించిన ప్రధాని నరేంద్ర మోడీ, ఈ రోజు ఎప్పుడూ గుర్తుండిపోతుందని అన్నారు.

విజయ్‌ ‌దివాస్‌ ‌మీద భారత సైనికుల ధైర్యం, సాహసం మరియు శౌర్యం. 1971 లో ఈ రోజున మా సాయుధ దళాలు రూపొందించిన చరిత్ర ఎప్పుడూ బంగారు అక్షరాలతో చెక్కబడి ఉంటుంది ’’అని ప్రధాని మోదీ హిందీలో ట్వీట్‌ ‌చేశారు.భారత సాయుధ దళాల ముగ్గురు ముఖ్యులు, ఆర్మీ చీఫ్‌ ‌బిపిన్‌ ‌రావత్‌, ‌వైమానిక దళం చీఫ్‌ ఆర్కెఎస్‌ ‌భదౌరియా, నేవీ చీఫ్‌ అడ్మిరల్‌ ‌కరంబీర్‌ ‌సింగ్‌ ‌సైనికులకు న్యూ ఢిల్లీలోని నేషనల్‌ ‌వార్‌ ‌మెమోరియల్‌ ‌వద్ద నివాళులు అర్పించారు.రక్షణ శాఖ సహాయ మంత్రి శ్రీపాద్‌ ‌నాయక్‌ ‌కూడా జాతీయ యుద్ధ స్మారకాన్ని సందర్శించి 1971 భారత-పాకిస్తాన్‌ ‌యుద్ధంలో మరణించిన సైనికులకు నివాళులర్పించారు.

బంగ్లాదేశ్‌ ‌విముక్తి 47వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా, 30 మంది సభ్యుల ప్రతినిధి బృందం ఢాకాకు వెళ్తుందని వార్తా సంస్థ పిటిఐ నివేదించింది.‘‘ఈ ప్రతినిధి బృందంలో భారత రక్షణ దళాలకు చెందిన నలుగురు అధికారులు – భారత సైన్యం నుండి ఇద్దరు మరియు וఖీ మరియు భారత నావికాదళం నుండి ఒకరు – యుద్ధ అనుభవజ్ఞులు మరియు ఇతర ప్రముఖులు కాకుండా,’’ మేజర్‌ ‌జనరల్‌ ఆర్‌ ‌నాగరాజ్‌, ‌మేజర్‌ ‌జనరల్‌ ‌జనరల్‌ ‌స్టాఫ్‌, ఈస్టర్న్ ‌కమాండ్‌ , అన్నారు.

1971 లో ఏమి జరిగింది?
1971 కి ముందు, బంగ్లాదేశ్‌ ‌పాకిస్తాన్లో ఒక భాగం, దీనిని ‘తూర్పు పాకిస్తాన్‌’ అని పిలిచేవారు. తూర్పు పాకిస్తాన్‌’ ‌ప్రజలను పాకిస్తాన్‌ ‌సైన్యం కొట్టడం, దోపిడీ చేయడం, అత్యాచారం చేయడం, హత్య చేసినట్లు నివేదికలు పేర్కొన్నాయి.సి. ‘తూర్పు పాకిస్తాన్‌’‌లో పాకిస్తాన్‌ అణచివేతకు వ్యతిరేకంగా భారత్‌ ‌బంగ్లాదేశ్కు మద్దతు ఇచ్చింది తూర్పు పాకిస్తాన్‌’‌లో పాకిస్తాన్‌ ‌సైనిక పాలకుడు జనరల్‌ అయూబ్‌ ‌ఖాన్పై తీవ్ర అసంతృప్తి ఉంది. తూర్పు పాకిస్తాన్‌’ ‌ప్రజలను రక్షించడానికి పాకిస్తాన్పై యుద్ధం ప్రకటించాలని 1971 డిసెంబర్‌ 3 ‌న భారత ప్రభుత్వం భారత సైన్యాన్ని ఆదేశించింది.
ఫీల్డ్ ‌మార్షల్‌ ‌మనేక్షా నాయకత్వంలో ఈ యుద్ధం జరిగింది. ఈ యుద్ధంలో భారతదేశానికి చెందిన 1400 మందికి పైగా సైనికులు అమరవీరులయ్యారు.

Leave a Reply